Bu makale spoiler içerebilir (vermemek için çok uğraştığım halde).

Hbo’nun ilk Norveç dizisi olan Beforeigners (Norveç adıyla: Fremvandrerne). Özgün bir konusu olan dizi kısmen bilim kurgu tadında. Lilyhammer ikilisi, Anne Bjornstad ve Eilif Skodvin senaryoyu yazdıklarında, 2015 yılında hem insanlar hem de medya haberleri açısından zirveye çıkan Afrika’dan Avrupa’ya göçmen dalgasından ilham almıştır. Nicolai Cleve Broch (Max Manus) ve Krista Kosonen (Blade Runner 2049) liderliğindeki oyuncu kadrosu ile, dünyanın düzenine yeni bir bakış ortaya çıkartmışlar.

Bugünkü Oslo için hazırlanan dizi, yeni evli çift Lars (Nicolai Cleve Broch) ve Marie Haaland (Agnes Kittelsen) Oslo şehir merkezinde bir daire satın alırken başlıyor. Lars yeni bir polis müfettişi ve aynı gece, başka bir zamandan insanlar Oslo denizinde parlayan bir ışıkla çıkageliyor. Zaman içinde yüzlerce Viking, Taş devri ve 19. yüzyıl dönemine ait insanlar zaman göçüyle günümüze geliyor. Ölümleri 1000 yıldan daha önce olan insanların denizden yükseldiğini görüyoruz. İnsan haklarına daha az önem veren, politik olarak doğruluk ve Hristiyanların “Pagan Tanrıları” olarak adlandırdıklarına inanan Vikingler. Hobileri açık kafataslarından bira içmek, tavşan yemek ve haç yakmak olan ilkel insanlar. Birçoğu, Avrupa’nın en şiddetli Hristiyanlaşma süreçlerinde birbirleriyle savaşmış. Böylece Vikinglerin Oslo şehrinde görünerek ölümden çıktıklarını ve başkentin en lüks bölgelerinden birine yerleştiklerini hayal edin.

Farklı bir kültürden ve tamamen farklı bir zamandan gelen göçmenler 7 yıl sonra, bugünün İskandinavya refah devletine, bugünün norm ve kurallarına uyum sağlama konusunda zorluklarla karşılaşıyorlar. Gettolar ortaya çıkıyor, zaman göçmenleri, alışkın oldukları hayatı yaşayabilecekleri küçük yerleşim yerlerinde kendi dükkanlarını, restoranlarını ve barlarını alıyorlar. Mevcut vatandaş ile yeni gelenler arasında bir arada yaşamak için sorunlar ve çatışmalar çıkıyor, Kentsel bir çiftlikte asansördeki bir keçi gibi. 

Sebep 1: Cinayet ve Gizem ; Her zaman bilinen bir gerçek, toplumun en zayıflarından yararlanmayı fırsat gören pisliklerin olduğudur. Kuzey Afrika’dan ve Orta Doğu’dan kaçak olarak Avrupa’ya gelen yasa dışı göçmenlerin çoğunun seks endüstrisinde çalıştırılması ve insan ticareti mağduru haline getirildiklerini biliyoruz. İşte Chro Magnon! Şirketi tarafından kurulan tezgahla (sözde güvenlik şirketi), geçmişten gelen kadınları balık ağlarıyla avlayıp, uyuşturucularla dopingleyip kentin “genel evinde” pazarlayan bir şirket. Elbette bir şeyler ters gidiyor ve kadınlardan biri Oslo şehir merkezindeki bir plajda ölü olarak bulunuyor. Lars olayla yakından ilgileniyor fakat hiç tahmin etmediği bir ortakla polis teşkilatındaki ilk göçmen olan Viking’li Alfhildr ile çalışmak zorunda kalıyor.

Lars ve Alfhildr cinayet soruşturmasında
Lars ve Alfhildr cinayet soruşturmasında

Cleve Broch oyunculuğuyla iyi bir karakter yaratıyor, ancak içinde bulunduğu sahneleri çalan Krista Kosonen, kendine güveniyor ve dizide yer alan flashbacklerle harika uyumlu geçişler yakalıyor. Beraber oldukları sahneleri iyi oynadıklarını ve aralarındaki serinin en güçlü kartı olan diyalogların komik olduğu söylenebilir. 

Lars göçmenlerden sonra değişik bir görünüme bürünen Oslo sokaklarında yürürken
Lars göçmenlerden sonra değişik bir görünüme bürünen Oslo sokaklarında

Sebep 2: Komik ve çok eğlenceli; Fakat yanılmayın, Beforeigners mizah gösterisi değil, zombi gösterisi de değil. Her şeyden önce bir cinayet soruşturması ile drama gösterisi ve çok iyi yazılmış bir hikayesi ve kurgusu var. Lilyhammer’de olduğu gibi, Bjornstad ve Skodvin, kendi zamanımızdan tipik şeyler alır ve senaryoya absürt bir bakış açısıyla bakar. Regl döneminde olan Alfhildr‘ın çamaşırına ped yerine yosun koyması, günümüzün modern sorunlarından glüten alerjisi, ağaç tepelerinde oturan mağara adamları, taş devrine ait kıyafetleriyle scooter süren çocuklar, 19 yüzyıldan kalma at arabalı sürücülerin bluetooth kulaklık kullanması gibi. Tabii geçmişten günümüze de bir şey gelir göçmenlerin kullandığı uyuşturucu ve Lars bunun müptelası olmuştur. Temin ettiği kişi de geçmişte gayet normal olan alışkanlıklarını günümüze taşıdığında oldukça eğlenceli görünen komşusudur.

Sebep 3: Hikaye çok iyi yazılmış ve şaşırtıcı; Şimdi onlara neden göçmenler ya da öncüler dendiğini biliyorsunuz, çağımıza ait olmayan geçmişten gelen yabancılar. Günümüzdeki insanlar belki onların topraklarında yaşıyor bilemiyoruz tabii ama müthiş bir kurgu ve hikaye olduğu kesin. Bu sefer, HBO şaşırtıcı derecede iyi görüntü kalitesi sunuyor. Görüntü kalitesi karanlık sahnelerde bile keskin ve ayrıntılı. Film müzikleri başarılı hatta kulaklıkla dinlerken müziklerle bağlanan sahneler heyecan verici oluyor. İlk bölümde konunun içine çok fazla giremediğinizi hissederseniz mutlaka izleymeye devam edin buna değdiğini göreceksiniz.

Sebep 4: Vikingler, diller ve İskandinavya’nın zengin tarihi hakkında bilgi edineceksiniz; Beforeigners’ın büyük bir başarı yakalayacağını düşünüyorum, çünkü yeni ve taze, tarihsel olarak çok ilginç. Eski Norveç dili formlarını dinliyor, geçmişten gelen ilginç gelenekleri görüyoruz. Nadiren hatta asla uluslararası ekranda Sami dilini ve geleneklerini görüp duymuyoruz. Günümüzdeki Norveç toplumunu da öğreniyorsunuz. Bu aynı zamanda, özellikle de servetinden dolayı uluslararası alanda büyük ilgi kaynağı olan ve birkaç yıldır üst üste dünyadaki en mutlu insanların yaşadığı yer ödülünü kazanan Norveç’i görme fırsatını yaratıyor diyeceğim ama onu da göçmenlerle bitirip izletiyorlar. Zaten biz ölümlü Türkler bu kadarını kaldıramazdık.

Sebep 5: Batı toplumların hicivleri; Buradaki bir başka ilginç unsur, birçok kişinin yani yabancıların, eve gitmeleri gerektiğini söylemesi ya da düşünmesi göç konusundaki tartışmaya meydan okuyor. Fakat kendi atalarınızın evi neresi? Yurt dışında çoğu zaman göçmenlik karşıtı partilerin “yeni” göçmenleri kovmak için bir gerekçe olarak kullandıkları şey atalardır. Oysa herkes orada, ataları şimdiki zamanın yabancıları diyelim belkide ev sahibi, kendi ülkelerinden daha farklı bir yer buluyor. Fakat dizideki hiciv asla gözünüze sokulmuyor, hatta toplumu yargılıyorsanız, bizi sadece kendi değerlerimizle sosyal normların önüne koyup düşünmeye zorluyor.

Navnın tavşan avladığı sahnelerden biri.
Navn (Oddgeir Thune)

Dizide Taş devrinden gelen eski alışkanlığıyla sere serpe gezinen rahat abimiz Navn oldukça izlenesi, kendisindeki rahatlığın onda biri bende olsa kesinlikle yaşlanmam. Oldukça zengin olan Navn, hayatını karısıyla lüks içinde yaşadığı villasında sürdürüyor. Karısının rolü tamamen günümüz sosyal medya fenomenlerine gönderme niteliği taşıyor. Kendisini izledikten sonra et oburlukla vejeteryanlık arasında gidip geleceksiniz.

Krista Kosonen - Ágústa Eva Erlendsdóttir eski çağlardan kalma görüntüleri.
Krista KosonenÁgústa Eva Erlendsdóttir

Viking döneminden gelen Savaşçı bakirelerin arkadaşlıkları günümüzde bulunacak cinsten değil. Savaşçı kişilikleri çağımızın bilindik dertlerinden yara alıyor ve ne kadar güçlü olunursa olunsun bazı şeylerin çözümsüz olabileceğini gözümüze sokuluyor.

Dizi 6 bölümden oluşuyor ve izledikçe olaylar çözümlenecek sanıyorsanız yanılıyorsunuz, konu sizi daha derin bir sarmalın içine çekiyor. Devamının gelmesini dört gözle bekliyorum.

YORUM YAZ

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz